IMG_9326-001

Mình xin chia sẻ cách mình học và chơi với con cùng các anh chị em. Mình không dám nói là mình có kinh nghiệm gì nhiều, vì đây là bé đầu lòng và mình cũng chỉ đang học làm mẹ thôi. Vì thế những bài mình viết về chủ đề này chủ yếu là để chia sẻ những kiến thức mình tổng hợp được, quan điểm của mình với từng phương pháp giáo dục trẻ nhỏ, và kinh nghiệm của riêng mình trong việc giáo dục con, cái gì đạt được, cái gì chưa. Rất mong nhận được sự chia sẻ, góp í của các anh chị em.

Nói qua về bé nhà mình và thời quá biểu của con : một tuần nữa thì con mình tròn 3 tuổi. Con tuần đi học 5 ngày ở trường mẫu giáo. Thứ 4 con chỉ học nửa ngày.

Sáng con dậy khoảng lúc 7h45 – 8h. 8h25 hoặc 8h30 mẹ đưa con đến trường, chiều con học chỉ đến 3h45. Trưa thứ 2 và thứ 5 con về nhà ăn trưa từ 12h45 đến 1h15 (sau đó đến trường ngủ trưa), hai ngày còn lại trong tuần con ăn ở căng tin trường cùng cô và các bạn. Lí do mình chưa cho con ăn cả tuần ở trường là con còn nhỏ và cô khuyên là nên từ từ cho con hòa nhập với môi trường mới. Trong lớp chỉ có 5 bạn tầm tuổi con (gọi là nhóm TPS – nghĩa là nhóm « bé tí ») còn 15 bạn còn lại toàn hơn con từ 6 tháng đến 1 tuổi (nói thêm là bé nhà mình vào mẫu giáo lúc 2,5 tuổi, ở thành phố mình trẻ em qua 2 tuổi + bỏ bỉm là được vào mẫu giáo, trong khi phần lớn các thành phố khác chỉ chấp nhận trẻ qua 3 tuổi).

Tối con ngủ khoảng 9h45 – 10h.

Nói tóm lại là sau giờ học, thời gian mẹ « phải » dành cho con là khá nhiều. Vì thế mình phải lập chương trình « cùng chơi, cùng học » với con thật cụ thể để biết rõ giờ nào làm việc gì, giờ nào có thể tranh thủ làm việc riêng cho mẹ mà con không ra đòi mẹ chơi cùng.

Mình tin vào các nghiên cứu khoa học mới chỉ ra là trẻ con có thể học từ rất sớm, đặc biệt là học ngoại ngữ sớm.

Chương trình « cùng chơi, cùng học » với con của mình dựa trên nguyên tắc « chơi như học, học như chơi », cụ thể là như sau :

  • Ưu tiên cho cả việc phát triển cơ thể và trí tuệ. Phát triển cơ thể là các trò vận động cơ thể, phát triển trí tuệ là các trò khuyến khích con suy nghĩ, tư duy và học kiến thức mới. Tuy nhiên, vì con còn nhỏ nên mình ưu tiên các trò chơi ngoài trời hơn một chút. Vì thế cứ hôm nào trời đẹp và không quá lạnh thì ra sân chơi cái đã, việc « học » có thể hoãn lại vào buổi sau. Mình chờ con đủ 3 tuổi để đăng kí cho con học võ và học múa.
  • Ưu tiên cho việc giáo dục hành vi : Giáo dục con cách cư xử, quan điểm sống (nghe quan điểm sống nghe có vẻ to tát nhưng mình nghĩ điều này phụ thuộc vào giáo dục của cha mẹ từ rất sớm) : dạy con sống văn minh (cảm ơn, xin lỗi, chờ đến lượt), biết chia sẻ, biết bảo vệ môi trường (yêu thiên nhiên, cây cỏ, loài vật, không vứt rác bừa bãi, biết tiết kiệm nước, giấy (cái này hôm nào mình kể chuyện Mira biết tiết kiệm giấy vệ sinh, rất là buồn cười).
  • Ưu tiên cho việc giáo dục phương pháp học hơn là nội dung học: Mình khá tin tưởng hệ thống giáo dục của Pháp về nội dung học, vì thế những thứ mình dạy con mình không đặt nặng về nội dung. Cái mình muốn học có, là phương pháp học. Có nền tảng về phương pháp học thì việc học của con sẽ dễ dàng và dễ chịu hơn rất nhiều cho bản thân con. Phương pháp học nào là quan trọng ? Là khả năng tập trung cao khi học (thực sự cái này mình thấy khó nhất trong việc giáo dục con), là sự kiên nhẫn, sự cẩn thận, sự sáng tạo etc.  Mình luôn thúc đẩy sự tự do và sáng tạo của con : nếu như mình nói quả táo con nên tô màu đỏ hoặc xanh mà con cứ tô màu tím thì mình cũng vui vẻ để con tô màu tím và khen là con thật sáng tạo. Bức tranh con tô độc một màu thì mình bảo là mẹ không thấy đẹp lắm nhưng nếu con thích thì con tô thế, đại loại thế.
  • Mặc dù có rất nhiều bậc cha mẹ không đồng tình với các phương pháp giáo dục trẻ sớm (như dạy chữ, dạy ngoại ngữ, dạy toán), mình lại thấy không có vấn đề gì khi dạy trẻ sớm nếu như

Con đáp ứng tất cả các điều kiện sau : 1) thích tìm hiểu 2) tham gia một cách vui vẻ

Mẹ thực hành các nguyên tắc sau : Đối với trẻ nhỏ, học phải là một trò chơi, 2) Không đặt yêu cầu về kết quả 3) Ngưng học ngay khi bé có dấu hiệu chán 4) Khi học với con, mình cũng phải chơi (nghĩa là cũng phải nhảy nhót, làm những trò lố bịch cùng con để minh họa).

Nói thêm là bé nhà mình phát triển vận động trước phát triển ngôn ngữ/trí tuệ, vì thế bé có xu hướng thích các trò vận động hơn các trò đòi hỏi suy nghĩ. Mới gần đây bé mới quan tâm đến sách, hình ảnh, chữ và con số, không như một số bé khác mình quan sát thấy thích sách, chữ từ rất nhỏ.

Mình cố gắng cùng học, cùng chơi ở mọi lúc có thể : đi đường, đi siêu thị hai mẹ con có thể cùng hát, rồi học số nhờ các số nhà (cái này Mira đặc biệt thích), học ngoại ngữ qua những thứ mẹ và con nhìn thấy.

  • Mình tham khảo các phương pháp giáo dục khác nhau: của Nhật, của Tây truyền thống, của Tây kiểu mới như Glenn Domain, Montessori etc và rút ra là mình chả theo phương pháp nào một cách đặc biệt cả, mà học ở mỗi phương pháp những điểm mà mình thấy phù hợp với tính cách, đặc điểm của con mình và phù hợp với expectations của bố mẹ.
  • Có làm gì cũng luôn cho con thấy mẹ yêu thương con và luôn sát cánh cùng con.

Để theo chương trình này thì mình lập thời khóa biểu cho con

  • Trong tuần khi đi học về :
  • 1-2 lần ra thư viện khoảng 2h để đọc sách, mượn sách
  • Hôm nào trời đẹp thì ra sân chơi (gần nhà mình vài phút đi bộ là có 3,4 cái sân chơi có cầu trượt, bập bênh etc khá rộng rãi, mình cho ra chơi với bạn hoặc tập chạy, tập đi xe đạp, đi trottinette (xe cho một chân lên đẩy đẩy). Mira gần đây còn máu tập patin vì thấy các chị lớn tập, nhưng còn nhỏ quá nên mình chưa mua cho.
  • Hôm nào trời không đẹp thì sang nhà Lily chơi, vừa chơi vừa học tiếng Anh (Lily bé hơn Mira nhưng biết tiếng Pháp, tiếng Anh và tiếng Việt nhé).
  • Hôm nào không đi chơi thì về nhà “Cùng học, cùng chơi” với mẹ.

Nói chung là hôm nào cũng khoảng đến 7h tối thì mẹ cho Mira tự động chơi một mình (chơi đồ chơi, hoặc vẽ, nặn) để mẹ nấu cơm hoặc mẹ làm việc của mẹ.

8h Mira mới ăn tối, độ 9h 15 thì lên giường, đọc sách, chơi với mẹ rồi khò.

  • Cuối tuần: Bố cho Mira đi chơi nên mẹ nghỉ (nghỉ trông con thôi chứ còn đầy việc khác), bố bận thì lại “cùng học, cùng chơi).

Nói thêm chút là mình rất hạn chế con xem tivi, tablet ở mức ít nhất có thể. Mình không cấm con xem mấy thứ này (vì dùng để dạy con tiếng Anh qua các bài hát tiếng Anh và vào những lúc mình mệt hoặc quá bận mà con không chịu chơi một mình) nhưng theo quan điểm hạn chế được càng nhiều càng tốt. Mình cố mỗi lần con xem chỉ khoảng 15” rồi hướng con sang hoạt động khác. Nói chung Mira cũng chỉ xem liên lục được chừng đó rồi chạy chơi trò khác.

Chương trình mình cũng chọn sao cho phù hợp với con, nếu như trên youtube thì mình cho con xem các bài hát và Hippa Hippa Hey (đại loại là khi xem con cũng phải suy nghĩ để tìm câu trả lời), trên tivi thì mình cho xem một vài phim phù hợp với tuổi.

Thỉnh thoảng dịp đặc biệt thì cả nhà ngồi xem cùng một bộ phim hoạt hình (có thể hơi lớn so với tuổi của con), mình hỏi con về các chi tiết phim etc để xem phản ứng của con, nếu con không thích thì đành thôi vậy.

Từ giờ mình sẽ chia sẻ các bài học nhỏ nhỏ của con mình + tài liệu học nhé.